Ασφάλεια των ματιών – Τα μάτια μας και… τα μάτια μας
Χρήστος Ξένος
Διπλ. Οπτικός FBDO Hons LVA
HND, B.Sc., M.Sc.
Η ενεργητικότητα στην καθημερινότητα των παιδιών καθώς και ο δραστήριος τρόπος ζωής πολλών ενηλίκων εγείρουν αυξημένες απαιτήσεις στην ασφάλεια των γυαλιών οράσεως, τα οποία πρέπει να έχουν άθραυστους φακούς.
Οι οργανικοί φακοί οράσεως (υλικό: CR 39) παρέχουν μεγαλύτερη ασφάλεια από τους κρυστάλλινους φακούς γιατί είναι αρκετά δυσκολότερο να σπάσουν και, ακόμα και όταν σπάσουν, τα θραύσματά τους είναι λιγότερο αιχμηρά από αυτά του κρυστάλλου. Για πραγματική ασφάλεια όμως, κανένα άλλο υλικό κατασκευής οφθαλμικών φακών δεν μπορεί να συγκριθεί με το polycarbonate (πολυκαρβονικοί φακοί) και το TrivexTM. Αυτά τα δύο υλικά ξεπερνούν κατά πολύ τις απαιτήσεις του Ευρωπαϊκού προτύπου EN 166 που αναφέρεται στην ανθεκτικότητα των οφθαλμικών φακών σε στρεβλώσεις και κρούσεις χαμηλής ενέργειας. Επιπλέον οι οφθαλμικοί φακοί που κατασκευάζονται από αυτά τα δύο υλικά είναι πιο ελαφριοί σε σχέση με συμβατικούς φακούς.
Το polycarbonate είναι ένα θερμοπλαστικό πολυμερές το οποίο χρησιμοποιείται εκτεταμένα και οι ιδιότητές του βελτιστοποιούνται από το 1960, με αποτέλεσμα να είναι σήμερα διαθέσιμο όχι μόνο για οφθαλμικούς φακούς ασφαλείας αλλά και για φακούς καθημερινής χρήσης. Εκτός από ελαφροί, οι πολυκαρβονικοί φακοί είναι ανθεκτικοί σε στρεβλώσεις από θερμότητα και απορροφούν ένα μεγάλο μέρος της υπεριώδους ακτινοβολίας (UV).
Το TrivexTM μοιράζεται πολλά κοινά χαρακτηριστικά με το polycarbonate αλλά είναι ακόμα πιο ανθεκτικό σε κρούσεις και στρεβλώσεις ενώ προσφέρει 100% απορροφητικότητα από υπεριώδεις ακτινοβολίες (UV) και μεγαλύτερη οπτική οξύτητα (τιμή Αbbe = 45). Το TrivexTM κατασκευάζεται πλέον από πολλές εταιρείες με εμπορικές ονομασίες όπως TrilogyTM και PNX.
Τα παραπάνω υλικά κατασκευής οφθαλμικών φακών είναι διαθέσιμα και σαν φωτοχρωμικά, δηλαδή έχουν την ιδιότητα να σκουραίνουν στον ήλιο. Επιπλέον συνιστάται η επεξεργασία των οφθαλμικών φακών με αντιχαρακτικές και αντιανακλαστικές επιστρώσεις. Οι παραπάνω επεξεργασίες βελτιώνουν την ανθεκτικότητα αλλά και την οπτική οξύτητα των φακών. Πιο συγκεκριμένα οι αντιανακλαστικές επιστρώσεις επιτυγχάνουν εκπομπή φωτός έως και 99%, εξαλείφουν τα ψευδή είδωλα και αυξάνουν την αντίθεση, με αποτέλεσμα να βελτιώνεται η όραση του διοπτροφόρου.
Οι οφθαλμικοί φακοί οράσεως που κατασκευάζονται από polycarbonate και TrivexTM μπορούν να εφαρμοστούν σε μεγάλη ποικιλία σκελετών οράσεως αλλά και ηλίου. Με τις παραπάνω επιλογές μπορούμε πλέον να διασφαλίσουμε όχι μόνο άριστη όραση αλλά και την ασφάλεια των ματιών τόσο σε παιδιά όσο και σε δραστήριους ενήλικες. Πλέον υπάρχουν και σκελετοί ασφαλείας που (μαζί με τους φακούς τους) είναι πιστοποιημένοι σύμφωνα με τα πρότυπα της ευρωπαϊκής ένωσης για διάφορες δραστηριότητες (αθλητικές ή μη). Όσον αφορά τα αθλήματα, οι σκελετοί αυτοί είναι ειδικά σχεδιασμένοι όχι μόνο να προστατεύουν τον οφθαλμό αλλά και να «μοιράζουν» την ισχύ της κρούσης ώστε να μην επιβαρύνονται τα σημεία του προσώπου που βρίσκονται σε επαφή με το σκελετό.
Ο Χρήστος Ξένος είναι διπλωματούχος Οπτικός με σπουδές στη Μεγάλη Βρετανία (City & Islington College και King’s College London), μεταπτυχιακή εκπαίδευση στο Πανεπιστήμιο Κρήτης (Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας) και πολυετή εργασιακή εμπειρία σε Αγγλία και Ελλάδα. Είναι μέλος της Ένωσης Βρετανών Οπτικών (ABDO) του Βρετανικού Οπτικού Συμβουλείου (GOC) και της Πανελλήνιας Ένωσης Οπτικών και Οπτομετρών (Π.Ε.Ο.Ο.) με μετεκπαίδευση (Hons LVA) στα Βοηθήματα Χαμηλής Όρασης (εξέταση – αξιολόγηση όρασης και κατασκευή ειδικών βοηθημάτων – οπτικών και μη – για την μεγιστοποίηση της όρασης σε παθήσεις όπως εκφύλιση ωχράς κηλίδας, μελαχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια, διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, γλαύκωμα κ.α.).
